درباره‌ی rTMS

 

تاریخچه

در سال ۱۸۳۱ فارادی Faraday  اولین فردی بود که متوجه یک رابطه دو سویه بین انرژی الکتریکی و میدان های مغناطیسی شد. طبق قانون فارادی انرژی(میدان) الکتریکی می تواند در اطراف خود میدان های مغناطیسی ایجاد کند و از طرف دیگر میدان مغناطیسی نیز می تواند منجر به ایجاد انرژی الکتریکی شود. به عبارتی بهتر، اگر ما دو سیم پیچ را در مجاورت هم قرار دهیم و یک جریانی را از سیم پیچ اول منتقل کنیم یک پالس الکتریکی را در سیم پیچ دوم مشاهده خواهیم کرد.
در سال ۱۸۹۶ فردی به نام آرسونوال، یک سیم پیچ مغناطیسی را روی سر یکی از آزمودنی های خود قرار داد و متعاقب آن در آزمودنی های خود حالاتی از گنگی و سرگیجه را مشاهده نمود.
در سال ۱۹۰۲ بیر درونیاBeardronia  براى اولین بار از طریق قرار دادن کویل الکترومغناطیس، توانست لرزش هایی را در جمجمه بیماران افسرده ایجاد کند.
برای اولین بار یک دستگاه موثر تی ام اس در سـال ۱۹۸۵ توسط آنتونی بیکرAnthony Backer  در دانشگاه شفیلد انگلستان ساخته شد. این دسـتگاه بـه عنـوان یـک دسـتگاه تشخیصـی عصبی طراحی شـد؛ کـه موجـب فعـال کـردن نـورون هـای حرکتی قشر مغز و پتانسیل برانگیخته متعاقب در بافت عضلانی می شد.
تحریک مغناطیسی ترانس کرانیال مغز Transcranial Magnetic Stimulation – TMS روش مطمئن و غیرتهاجمی تحریک مغز است که در آن میدان مغناطیسی موجب القای میدان الکتریکی در قشر مغز می گردد. این میدان الکتریکی موجب دپلاریزاسیون نورون ها می گردد.
اولین دستگاه TMS قابلیت این را داشت که تحریکاتی کمتر از یک پالس در هر ثانیه (۱Hz) ایجاد کند. در واقع اولین مطالعاتی که روی درمان TMS برای اختلال افسردگی به کار برده شد، محدود به استفاده از تحریکات با فرکانس پایین و عدم وقوف به این نکته شد که سیم پیچ را می بایست در کدام ناحیه از مغز قرار داد.

rTMS یا تحریک مغناطیسی فرا جُمجُمه‌ای، روش درمانی نوین و غیر تهاجمی است که به واسطه آن سلول‌های نواحی مشخصی در مغز تحت تحریک مغناطیسی قرار می‌گیرند. تاکنون در خصوص آن تحقیقات بسیاری جهت درمان انواع بیماری‌های روانپزشکی انجام شده است. این روش درمانی از سال 2008 در خصوص درمان افسردگی و به ویژه افسردگی‌های مقاوم به دارو،  مورد تایید سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) و اروپا قرار گرفته است.

دستگاه دارای یک کویل (سیم پیچ) است که روی سر قرار داده می‌شود و از طریق آن پالس الکترومغناطیسی به سمت ناحیه‌ای از مغز که در تنظیم رفتار و خلق و خو نقش دارند، ارسال می‌گردد. به کمک این دستگاه می‌توان فعالیت نورن‌های مغزی را افزایش و یا کاهش داد.

 

مزایا و عوراض rTMS

rTMS به‌دلیل غیر تهاجمی و همچنین سرپایی بودن یکی از روش‌های درمانی مناسب تلقی می‌شود. درمان به کمک این دستگاه نیازی به بیهوشی، بستری شدن و آمادگی خاصی ندارد. این روش درمانی ایمن بوده و عوارض جانبی روش‌های دیگری چون الکتروشوک درمانی (ECT) مانند اختلال در حافظه را در پی ندارد و فرد بعد از جلسات درمان می‌تواند به کارهای روزمره خود بپردازد. ممکن است به ندرت در برخی افراد سردرد خفیفی رخ دهد که با داروهای مسکن رایج از بین خواهد رفت.

 

فرآیند درمان با rTMS  چگونه است؟

همانطور که گفته شد rTMS به صورت سرپایی قابل اجراست و نیاز به بیهوشی و بستری ندارد. در هر جلسه درمانی بیمار بر روی صندلی دستگاه می‌نشیند، اپراتور سر بیمار را در وضعیت مناسبی قرار می‌دهد و اقدام به اندازه‌گیری پارامترهای خاصی روی سر بیمار می‌نماید تا محل دقیق قرارگیری «کویل» دستگاه روی منطقه مورد نظر سر بیمار مشخص شود. در طی فرآیند درمان، بیمار تنها صدای کلیک و ضربه مختصر ناشی از ایجاد پالس در ناحیه زیر کویل را احساس خواهد کرد. در کل جلسه درمانی اپراتور حضور داشته و بیمار را پایش می‌کند. هر جلسه درمان حدوداً 40-20 دقیقه طول می‌کشد و به میزان 5-3 روز در هفته تکرار می‌شود. کل دوره درمانی بنا به تشخیص پزشک متغیر است اما معمولاً 4 تا 6 هفته طول می‌کشد. ممکن است پس از پایان درمان، روانپزشک یک دوره درمان نگهدارنده را تجویز نماید.

 

 

از rTMS در درمان کدام اختلالات استفاده می‌شود؟

در حال حاظر از این روش درمانی در درمان بیماری‌های زیر استفاده می‌شود:

• افسردگی

• میگرن

• دردهای مزمن

• بی اشتهایی روانی

• اعتیاد

• فیبرومیالژیا (Fibromyalgia)

• اختلال وسواس فکری عملی (OCD)

• اختلال استرس پس از سانحه (PTSD)

• توانبخشی سکته مغزی

• پارکینسون

 

 

دی ان ان